RSS
22 Oct 2010

Facebooken in het kader van sociaal-constructivisme

Author: Laura Wismans | Filed under: Media

Sociale media (Facebook, Hyves, etc.) moeten inburgeren in de klas. Dit stelde Michael van Wetering gisteren in zijn stuk op kennisnet.nl. In de ‘global village‘ die de huidige samenleving vormt, zijn social media niet voor niets zo snel populair geworden.

Van Wetering: Mensen hebben altijd de voorkeur gegeven aan leven, leren en werken in groepen, wij zijn in onze kern sociale wezens. Na geleefd te hebben in stammen, clans, dorpen, steden en koninkrijken zijn we vereenzaamd in onze moderne maatschappij. In vroeger tijden leefden we in een hechte gemeenschap waarin we iedereen die voor ons van belang was dagelijks spraken. Op loopafstand was alles bereikbaar. Scholen vormen tot op heden ook zo’n hechte gemeenschap.
Met de immer toenemende mogelijkheden om verder en verder te reizen werd dat steeds minder vanzelfsprekend. Mensen verlaten hun geboortedorp, studeren in een andere stad, gaan wonen en werken op weer een andere plek. Allerlei communicatiemiddelen compenseerden dat, we bellen en mailen wat af, maar voor informeel ‘geklets’ is niet veel tijd. En wie lukt het om in alle eerdere contexten contact te houden met vrienden, oud-studiegenoten en oud-collega’s?

Hiervoor hebben we dus sociale media nodig. Het is vanzelfsprekend dat leerlingen hier ook gebruik van maken (heel veel zelfs). Social media moet dus niet verbannen worden uit de klas, maar omarmd worden. Bovendien kunnen we er veel aan hebben:

Onderwijs heeft als doel kinderen te laten leren. Leren vindt plaats als informatie wordt overgedragen en communicatie plaatsvindt over die informatie. Discussie en reflectie biedt context voor informatie en leidt tot kennis. In de klas, op het schoolplein, in de gehele school kan leren plaatsvinden.

In zijn stuk heeft Van Wetering het slechts impliciet over de theoretische achtergrond van de inrichting van het huidige onderwijs. Ik denk dat het zogeheten sociaal-constructivisme een goede uitleg vormt voor wat hierboven aangehaald wordt en een belangrijk argument is voor het begrip en de omarming van sociale media in het onderwijs.

Sociaal constructivisme in het algemeen houdt in dat verschijnselen in de werkelijkheid bestaan omdat daar (onuitgesproken) afspraken over zijn gemaakt. Deze verschijnselen worden sociale constructies genoemd. Een voorbeeldje: het huwelijk is niet echt iets, het bestaat alleen door de afspraken die wij er over hebben gemaakt en de instituties en waarden en normen die wij er omheen hebben gebouwd. De sociaal constructivistische theorie over onderwijs stelt dat leren plaatsvindt door interactie met anderen (met docenten, boeken én andere leerlingen). Leren is in deze opvatting actief (lerende moet informatie zelf verwerken), construerend (informatie moet door de lerende gekoppeld worden aan andere informatie) en cumulatief (informatie kan alleen opgenomen worden als er genoeg voorkennis is).

Maar waarom is Facebooken nou zo goed dan? De zogenaamde social media (waar Facebook er dus één van is), geeft leerlingen de kans om met elkaar in gesprek te gaan. Natuurlijk gaat interactie op Facebook heel vaak over ‘onzin’, maar ook over bijvoorbeeld huiswerk en wat leerlingen van lessen vonden. Het helpt leerlingen zich te uiten, een sociale plek te veroveren en zorgt (behalve afleiding) ook voor motivatie om te gaan leren (leerlingen maken tegenwoordig meestal huiswerk terwijl zij met een half oog op Facebook zitten). Facebook kan dus beter als online schoolplein gezien worden en omarmd worden. Zoals het schoolplein een belangrijke plek is voor interactie en vanuit sociaal-constructivistisch oogpunt bijdraagt aan het leerproces, is Facebook dat ook.

Ook zijn er meer concrete vormen om social media in te zetten in het onderwijs.

Tags: ,

12 Responses to “Facebooken in het kader van sociaal-constructivisme”

  1. meester Henk says:
  2. Het is alleen zo jammer dat er veel nadelen wat betreft persoonlijke gegevens aan vele sociale media (facebook, hyves e.d.) hangen. Wanneer je kijkt hoe vooral jonge meisjes (vanaf 12 jaar) zich presenteren (foto’s) op Hyves, dan houd ik mijn hart vast.

  3. Meester J. says:
  4. Daarnaast is het natuurlijk leuk dat sociaal constructivisme, maar over de inhoud hebben we het nooit. Daarom lijkt social media mij niet altijd handig omdat het vaak om kort en snel gaat. Bovendien toont onderzoek aan dat leerlingen er helemaal niet op zit te wachten om sociale media te gebruiken voor school. Immers op school moet je gewoon leren…

  5. @meesterhenksays: dat lijkt me een mooi onderwerp om de klas ter discussie te stellen. Je kunt er namelijk niet meer omheen. Sociale media zijn onderdeel van onze realiteit. De vraag is wat we er mee moeten doen

  6. [...] Dit blogartikel was vermeld op Twitter door Kennisnet, vanPopta, Sven Oosterhoff , Laura Wismans, Amy Franken  en anderen. Amy Franken  heeft gezegd: RT @kennisnet: Laura Wismans: Facebooken in het kader van het sociaal-constructivisme http://www.laurawismans.nl/?p=133 #socialmedia [...]

  7. Sociaal constructivisme is van alle tijden maar door een verbrede wereld intensiever geworden. Kijken naar kansen in de digitale belevingswereld van leerlingen en studenten leveren innovatieve middelen op. Sociale media kan bijdragen om de lerende eigenaar te maken of laten zijn van zijn of haar eigen leerproces. Omarmen en kansen zien levert meer op als nutteloos verzet. Open communicatie blijft een must omdat het ook nieuwe gevaren met zich mee brengt zoals bij de meeste ontwikkelingen ( de eerste auto bracht ook veel gevaren mee maar nog veel meer kansen, kun je nu een wereld voorstellen zonder? ).

  8. meester Henk says:
  9. @ Esther van Popta – In ieder geval waarschuwen voor de negatieve kanten, die er ook aan zitten. Maar als kind hoor je al veel van die “preken” en als puber wil je nu eenmaal graag bij een groep horen (uitzonderingen daargelaten) en/of je wordt er “sociaal” toe gedwongen.Dus of het overkomt …..

  10. meester Henk says:
  11. @ Esther van Popta – In ieder geval waarschuwen voor de negatieve kanten, die er ook aan zitten. Maar als kind hoor je al veel van die “preken” en als puber wil je nu eenmaal graag bij een groep horen (uitzonderingen daargelaten) en/of je wordt er “sociaal” toe gedwongen.Dus of het overkomt …..

  12. meester Nico says:
  13. Onderwijs loopt hopeloos achter bij gebruik van sociale media door leerlingen. Het zijn twee werelden geworden. Er moet snel wat gebeuren.

  14. [...] is voor op het net? Geloven ze niet zomaar alles wat ze tegenkomen? Ook in de reacties op mijn stukje over het omarmen van sociale media als Facebook werden deze zorgen [...]

  15. Mooi om soc. constr. er tegenaan te zetten. Veel scholen zeggen dat ze leerlingen voorbereiden op maatschappij. Maar op school zijn Hyves en Facebook geblokkeerd. Voor veel docenten is het onbekend terrein. Wie komt “Hyves-didactiek” geven? ( en een knoppencursus)

  16. Ben toevallig op deze website terecht gekomen. Deze website staat nu bij mijn bookmarks. Het blijkt maar weer eens dat lang zoeken zich altijd uitbetaald…

  17. Interessant stuk lieve laura! Ga ik ook eens over nadenken voor in mijn klassen. Xx

Leave a Reply